Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα editorial. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα editorial. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Δευτέρα 3 Ιανουαρίου 2022

Αγαπημένες ταινίες του 2021 | EDITORIAL

Ταινίες που μας συντρόφεψαν κατά τη διάρκεια μιας πολύ δύσκολης χρονιάς, τις απολαύσαμε, τις αγαπήσαμε και σίγουρα θα μας μείνουν αξέχαστες!

1. Δεν Υπάρχει Κακό / There Is No Evil του Μοχάμαντ Ρασούλοφ

Δεν υπάρχει κακό μας λέει πίσω από τον εγκλεισμό του ο Ιρανός σκηνοθέτης, Ρασούλοφ. Υπάρχουν καλές και κακές επιλογές και κάθε επιλογή έχει και το τίμημά της, ένα τίμημα που μπορεί μην σε κάνει ευτυχισμένο αλλά σε κάνει ισορροπημένο γιατί ξέρεις ότι η ισορροπία και η αρμονία σε αυτή τη ζωή δεν έχουν σχέση με το πόσα κερδίζεις σε ατομικό επίπεδο αλλά με το πόσα μπορείς να κερδίσεις και πόσα μπορείς να διασώσεις σε ένα πανανθρώπινο επίπεδο που έχει να κάνει με τη διατήρηση των αξιών εκείνων που διατηρούν την μεγαλύτερη και σημαντικότερη όλων των εννοιών. Αυτή του Ανθρώπου.

2.The Father του Φλόριαν Ζέλερ

Στην αριστουργηματική ταινία του Φλόριαν Ζέλερ μεταφερθήκαμε στον κυκεώνα του μυαλού του «πατέρα» Άντονι Χόπκινς, υποκλινόμενοι στο μεγαλείο του τεράστιου αυτού ηθοποιού, διεισδύσαμε σιγά σιγά στον κόσμο των σκόρπιων αναμνήσεων του Άντονι στον κόσμο της άνοιας προσπαθώντας μαζί του να συναρμολογήσουμε τα σπασμένα πλέον κομμάτια της διαλυμένης του ζωής… Κι όταν διαπιστώσαμε το μάταιο πλέον της προσπάθειας τον αφήσαμε στη φροντίδα της γυναίκας-φροντιστή που στο πρόσωπό της συνάντησε τη γαλήνη και την ηρεμία της μητρικής στοργής ενώ εμείς συναντήσαμε τους δικούς μας μικρούς μπαμπάδες που κάποτε αναζήτησαν τη δική μας αγκαλιά, τη δική μας ζεστασιά για να βρουν τη δική τους γαλήνη.

3. Another Round / Άσπρος Πάτος του Thomas Vinterberg 

Τέσσερις φίλοι καθηγητές μέσης εκπαίδευσης, επιχειρώντας να δώσουν λίγο παραπάνω ενδιαφέρον στην αδιάφορη και άχρωμη ζωή τους, καταναλώνουν σταδιακά μεγάλες ποσότητες αλκοόλ ,φτάνοντας τελικά στον πάτο που σε φέρνει η κατάχρηση και ανακαλύπτοντας αυτό που τελικά επεδίωκαν. Να βρεθούν μέσα σε ένα ηδονικό κενό χωρίς λύπη, χωρίς χτες, χωρίς σήμερα, χωρίς αύριο. Αυτό το ηδονικό κενό μέσα στο οποίο η παραλυτική τους απάθεια, τους κάνει να μην νιώθουν την αβυσσαλέα απόγνωση που τους δημιουργούσε η πραγματική τους ζωή. Και η απόδραση πλέον από το βάθος του κενού, είναι ένα ζητούμενο σε αυτή την ταινία. Στροβιλιζόμαστε στον μεθυσμένο χορό του Μαντς Μίκελσεν στο φινάλε της ταινίας, αναζητώντας μαζί του τη νηφαλιότητα που αφήσαμε να χαθεί από τη ζωή μας… 

4. Promising Young Woman της Έμεραλντ Φένελ

Παρακολουθούμε με αγωνία τη διαδρομή της «Υποσχόμενης νέας γυναίκας» και μαζί της ξεσκεπάζουμε την παθογένεια μιας κοινωνίας που με την βαθιά υποκρισία της υποθάλπει την έμφυλη βία. Η ηρωίδα μας, η Κάσι (πολύ καλή η ερμηνεία της Κάρεϊ Μάλιγκαν) δεν παρουσιάζει απλά το πρόβλημα αλλά προχωρά και πέρα από αυτό. Προχωρά πέρα από το «Me Too» με έντονη διάθεση να καταγγείλει αλλά και να αναδείξει τα αίτια που το προκαλούν. 

5. Digger του Τζώρτζη Γρηγοράκη 

Ένα σύγχρονο γουέστερν, όπου οι δύο άνδρες, πατέρας και γιος, συγκρούονται μετωπικά, με τη φύση ως τον μόνο παρατηρητή των δύο αντιδιαμετρικά αντίθετων κόσμων που εκπροσωπεί καθένας από τους δύο ήρωές μας. Τα μαγευτικά και άγρια τοπία του όρους Χολομώντα στη Χαλκιδική, η καταπληκτική φωτογραφία του Γιώργου Καρβέλα και φυσικά οι υπέροχες ερμηνείες του Βαγγέλη Μουρίκη και του Αργύρη Πανταζάρα έρχονται να προσθέσουν στην πολύ όμορφη αυτή ταινία. 

6. Ένας Γιος/A son/ Un fils του Μεχντί Μ. Μπαρσαουί

Τυνησία 2011, μια οικογένεια δίνει μάχη για να σώσει το παιδί της, το οποίο τραυματίζεται συμπτωματικά κατά τη διάρκεια ένοπλης επίθεσης, εναντίον στρατιωτικού οχήματος στα νότια της Τυνησίας. Ένας πολύ σοβαρός τραυματισμός που θα φέρει στην επιφάνεια σκοτεινά οικογενειακά μυστικά που υπήρχαν κάτω από το πέπλο μιας φαινομενικά ευτυχισμένης οικογενειακής ζωής. Οι ήρωές μας βιώνουν το προσωπικό τους δράμα μέσα σε μία χώρα όπου τα ήθη και οι πολύ αυστηρές παραδόσεις, καθώς και πόλεμος και το χάος στα σύνορα με τη γειτονική Λιβύη, τους φέρνουν αντιμέτωπους με την ωμή πραγματικότητα, αυτή που κάτω από το πέπλο της υψηλής κοινωνικοοικονομικής κατάστασης που κατείχαν αρνούνταν να δουν. 

7. Χαρακτηριστικά Γνωρίσματα/ Sin Senas Particulares/ Identifying Feature της Φερνάντα Βαλαντές

Δύο άνθρωποι μόνοι περιπλανιούνται σε μια νεκρή ζώνη στη συνοριακή γραμμή που χωρίζει το Μεξικό από τις ΗΠΑ. Η Μαγκνταλένα και ο Μιγκέλ αναζητούν στην στέπα του Γκουαναχουάτο. Οι διαδρομές τους αντίθετες καθώς και οι αναζητήσεις τους. Οι μοναχικοί όμως ταξιδιώτες συναντιούνται… Δύο άνθρωποι χωρίς έγγραφα χωρίς κάτι που να πιστοποιεί την ηλικία τους, την κοινωνική τους θέση, χωρίς κάτι που να τους τοποθετεί σε μία αξιοπρόσεχτη θέση, σε έναν κόσμο που τείνει να εξομοιώσει τους ανθρώπους ,που αγνοεί το βασικό τους δικαίωμα στη διαφορά , η Μαγκνταλένα και ο Μιγκέλ , ορθώνουν το ανάστημά τους, διαπιστώνοντας ταυτόχρονα πόσο κοινά είναι τα αδιέξοδα των ανθρώπων που παλεύουν να διατηρήσουν τα «Χαρακτηριστικά τους γνωρίσματα» αντιστεκόμενοι στην ισοπέδωση αυτών.

Μία συγκλονιστική ταινία με ένα ακόμη συγκλονιστικότερο φινάλε! 

8. Nomadland (2020) της Κλόε Ζάο

"Είδα πολλά…Μια οικογένεια ελαφιών σε ποταμό στο Αϊντάχο, έναν αργυροπελεκάνο να πέφτει σχεδόν πάνω μου στο Κολοράντο , έναν βράχο με χιλιάδες χελιδονοφωλιές πάνω του και τα χελιδόνια να πετούν γύρω του και να καθρεφτίζονται στο νερό και εγώ να φαίνομαι σαν να πετώ μαζί τους. Ήταν εκπληκτικό! Η ζωή μου ήταν πλήρης. Αν πέθαινα εκείνη τη στιγμή δεν θα με ένοιαζε..."

Σε αυτά τα λόγια μιας μελλοθάνατης ηρωίδας του έργου καλούμαστε να αναζητήσουμε τον πυρήνα της εσωτερικής διαδρομής των ηρώων της ταινίας «Nomadland» σε ένα ταξίδι επιβίωσης. Ακολουθούμε τη Φράνσις Μακ Ντόρμαντ στις δικές της μοναχικές διαδρομές μέσα στον κόσμο των σύγχρονων νομάδων της Αμερικής αναζητώντας την προσωπική της λύτρωση από την δική της απώλεια αλλά και την απώλεια ενός κόσμου που κατακερματίζεται, που ψάχνει τρόπους να αντέξει την καθημερινή απαξίωση της ανθρώπινης ζωής από ένα παγκόσμιο σύστημα που συνθλίβει.

9. Γλυκέ μου Ματαδόρ /Tengo miedo torero του Ροντρίγκο Σεπούλβεδα

Πίσω από κάθε άντρα, κάθε γυναίκα, κάθε ΛΟΑΤΚΙ υπάρχει ο άνθρωπος που τολμά και ο άνθρωπος που δεν τολμά. Υπάρχει ο άνθρωπος που αναλαμβάνει το ρίσκο της δοτικότητας, της προσφοράς και της θυσίας και αυτός που δεν μπορεί να σηκώσει όλο αυτό το φορτίο. Και στο «Γλυκέ μου Ματαντόρ» η κεντρική ηρωίδα-αξιομνημόνευτη η ερμηνεία του Alfredo Castro- η γερασμένη τρανς που δεν μας λέει το όνομά της αλλά θα ήθελε να την αποκαλούν βασίλισσα , γίνεται η «βασίλισσα» της δικής μας καρδιάς παραχωρώντας της τη θέση που δικαιωματικά της αξίζει και που ο κόσμος γύρω της την αρνείται.

10. Μετά την Αγάπη/After Love του Αλίμ Καν

Ένας κόσμος που χτίστηκε πάνω στην αγάπη καταρρέει. Το «μετά» της αγάπης καλείται η Μέρι -εξαιρετική η Τζοάνα Σκάνλαν - να καλύψει; Να συμπληρώσει; Να αντικαταστήσει; Ή απλά να αναζητήσει και στην πορεία, η ίδια η πορεία αναζήτησης να της υποδείξει τη διαχείριση του πώς είναι να ζεις μετά την αγάπη; Καθηλωμένοι, παρακολουθούμε την εσωτερική διαδρομή της Μέρι που βιώνει βουβά με απόλυτη ψυχραιμία και εσωτερική αξιοπρέπεια όλο της το δράμα. 

11.Ο ήσυχος άνθρωπος του Τάσου Γερακίνη

Προβλήθηκε πέρυσι στο 61ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, την είδαμε λίγο πριν την εκπνοή του 2021 στο σινεμά και αποτελεί το κινηματογραφικό ντεμπούτο ενός πολλά υποσχόμενου, κατά τη γνώμη μου, σκηνοθέτη του Τάσου Γερακίνη. Παρουσιάζει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον ο τρόπος με τον οποίο οι ήρωες προκειμένου να ξεφύγουν από τη μια μορφή καταπίεσης, πολύ εύκολα υποκύπτουν σε μια άλλη, αναπαράγοντας τον φαύλο κύκλο της στέρησης της ελευθερίας τους. Αποδίδεται με πολύ ωραίο ο τρόπο η δημιουργία σχέσεων εξάρτησης που παραχαράζουν την ταυτότητα του κάθε ατόμου και που έγκειται πλέον στο θάρρος του καθενός να αντικρίσει κατάματα την αλήθεια του.

12.«Καινούριος Ουρανός» ντοκιμαντέρ του Γ. Ξύδα και του Τ. Κωνσταντόπουλου

Ένα εξαιρετικό ντοκιμαντέρ για τις γυναίκες «που είχαν του αετού το πέταγμα και του ελαφιού το σάλτο». Για τις ατρόμητες γυναίκες του Δημοκρατικού Στρατού που έχουν κερδίσει την αιώνια ευγνωμοσύνη μας και ο ταξικός τους αγώνας πάντα διαχρονικός, σηματοδοτεί και δίνει το κουράγιο στις νέες γενιές να συνεχίσουν…

13. 200 Mέτρα/ 200 meters του Αμίν Ναϊφέ

Η ταινία του Αμίν Ναϊφέ είναι μια βαθιά ανθρώπινη ταινία όπου απεικονίζεται με εξαιρετικό τρόπο ο αποκλεισμός των Παλαιστινίων στη Δυτική όχθη ενός λαού που χρόνια τώρα προσπαθεί να επιβιώσει μέσα στη συλλογική τρέλα που τον κυκλώνει από παντού. 

14. Η εξουσία του σκύλου/The Power of the dog της Τζέιν Κάμπιον

Φιλ, Τζορτζ, Πίτερ, Ρόουζ τέσσερις εντελώς διαφορετικοί χαρακτήρες συνθέτουν μια ιδιόμορφη οικογένεια που πολλές της παθογένειες συναντάμε στις σύγχρονες οικογένειες . Μιας οικογένειας που το κάθε μέλος της με τον δικό του τρόπο προσπαθεί να ξεπεράσει τα εμπόδια που ο καθένας θεωρεί ότι μπαίνουν στον δρόμο τον δικό του αλλά και των αγαπημένων του. Με τη διαφορά ότι του τι ο καθένας θεωρεί εμπόδιο στην πορεία της ζωής του, εξαρτάται άμεσα από το πόσο αφέθηκε να αγαπηθεί ή κατά πόσο τελικά αγαπήθηκε πραγματικά. Τα παιχνίδια εξουσίας που στήνονται από τον κάθε χαρακτήρα έχουν να κάνουν κυρίως με την απεγνωσμένη προσπάθεια του κάθε ήρωα να εξουσιάσει τον ίδιο του τον εαυτό, να αποδεχτεί τις αδυναμίες του ή καλύτερα να πάψει να τις βλέπει υπό το πρίσμα της οπτικής των άλλων. Σε αυτά τα σημεία είναι που κερδίζεται ή χάνεται το παιχνίδι.

15.Παράλληλες μητέρες/ Madres Paralelas του Πέδρο Αλμοδόβαρ

Η μητρότητα και η ιστορική μνήμη απασχολούν έντονα τον Iσπανό σκηνοθέτη που εξακολουθεί προσωπικά να με μαγεύει με την αισθητική του την αγάπη του για τη ζωή την αισιόδοξη ματιά του που προκύπτει από την συνεχόμενη αναζήτησή του να αποκαλύψει όχι μόνο τις αδυναμίες και τις ελλείψεις των ηρώων του, αλλά τον τρόπο που αυτές μετασχηματίζονται σε αγάπη για τη ζωή. Τον τρόπο επίσης, με τον οποίο οι ήρωές του συμφιλιώνονται με την ύπαρξή τους αναπληρώνοντας τα κενά τους, εντοπίζοντας αυτό που πραγματικά τους λείπει, τοποθετημένοι πάντα σε ένα ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο που τους επηρεάζει ακόμα και αν δεν το συνειδητοποιούν και που ποτέ δεν αφήνει τον σκηνοθέτη να αδιαφορεί για αυτό αλλά πάντα φροντίζει να το εντάσσει στις ταινίες του.

-------------------------------

Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…


Δείτε ακόμη:

 

Παρασκευή 3 Δεκεμβρίου 2021

Τρυφερούδι / Softie 62ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης | EDITORIAL


"Δεν κάνετε τίποτα για να βγείτε από τον κόσμο σας" αναφέρει σε ένα ξέσπασμα ο δεκάχρονος Τζόνι που έχει αναλάβει πολλούς ρόλους και πολλές ευθύνες μέσα σε μια οικογένεια όπου η μητέρα του και ο εξαφανισμένος πατέρας του αδυνατούν να φέρουν εις πέρας τους δικούς τους ρόλους και να ανταποκριθούν στις ευθύνες που τους αναλογούν όταν επέλεξαν τη δημιουργία αυτής. Και ο κόσμος του Τζόνι αλλά και της οικογένειάς του είναι ένα διαμέρισμα σε μια εργατική πολυκατοικία σε μια άγρια γειτονιά στην Ανατολική Γαλλία. 

Μόνο που ο Τζόνι δεν έχει αποδεχτεί τον κόσμο αυτόν δεν έχει αποδεχτεί την περιθωριοποίηση που υπάρχει και επιβάλλεται από τις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες, αλλά παρατηρεί αυτόν τον κόσμο μέσα από μια οξυδερκή ματιά διαποτισμένη από τα χαρακτηριστικά αυτής της ηλικίας. Αθωότητα, κυρίαρχη αίσθηση του δικαίου, όραμα και ελπίδα για καλύτερη ζωή, πρώιμα εφηβικά ερωτικά σκιρτήματα αναζήτησης της θέσης και της ταυτότητας του, έντονες ψυχολογικές μεταπτώσεις που συνοδεύουν τη ματαιότητα και την απόρριψη των "θέλω του". 

Και μέσα σε αυτόν τον κόσμο της αναζήτησής του η παρουσία ενός νέου δασκάλου στο σχολείο του Τζόνι έρχεται να φωτίσει, να προσθέσει στον κόσμο του Τζόνι ανοίγοντας του άλλους ορίζοντες άλλες προοπτικές. Και ενώ ο Τζόνι κάνει από τη μεριά του τεράστιες προσπάθειες προσέγγισης του δασκάλου του που θαυμάζει και που θεωρεί σανίδα σωτηρίας του από τον περιθωριοποιημένο κόσμο που του έχουν επιβάλλει να ζει, ο δάσκαλος σε όλο αυτό αποδεικνύεται "λίγος". "Λίγος" γιατί δεν έχει συνειδητοποιήσει και ο ίδιος ότι έχει αποδεχτεί τα όρια αυτά. Όρια που τον αποστασιοποιούν από τα πραγματικά προβλήματα των παιδιών που ζουν στις κακόφημες περιοχές. Γιατί μέσα και σε αυτές τις γειτονιές υπάρχουν οι διαχωριστικές γραμμές. Μέσα στην ίδια γειτονιά υπάρχουν οι φτωχές εργατικές πολυκατοικίες που ζει ο Τζόνι και ταυτόχρονα υπάρχουν τα πλούσια προάστια όπου ζει ο διορισμένος δάσκαλος. Ο οποίος εικάζει για τον εαυτό του ότι έχει έρθει σε ένα υποβαθμισμένο σχολείο για να προσφέρει βοήθεια στους φτωχούς και παραμελημένους από το κράτος και τις οικογένειές τους μαθητές. Σε ένα σχολείο που βρίσκεται στον τροχό της κατηγοριοποίησης αφού θεωρείται κακόφημο και κατώτερο των άλλων σχολείων της πόλης και αφού δεν δίνει προοπτικές ανέλιξης των μαθητών που φοιτούν σε αυτό με δεδομένο ότι δεν μπορούν να ανταγωνιστούν τους μαθητές των άλλων «καλών» σχολείων μεταθέτοντας το βάρος της ευθύνης όχι στο σύστημα αλλά στην ατομική ευθύνη του κάθε μαθητή που πρέπει να κυνηγήσει την υποτροφία για να ξεφύγει. Και μέσα σε όλο αυτό ο δάσκαλος που αρνείται να παραβιάσει τα όρια που του θέτει το σύστημα καλλιεργώντας για τον εαυτό του την ψευδαίσθηση ότι κάνει ό,τι μπορεί, ο δάσκαλός που δεν μπαίνει στον κόσμο του μαθητή του αρνούμενος να καταλάβει το τι σημαίνει παιδαγωγικός έρωτας, αρνούμενος να αφήσει το συναίσθημά του να ακουμπήσει πάνω στο δεκάχρονο παιδί που τόσο το έχει ανάγκη γιατί φοβάται μήπως κατηγορηθεί ότι ξεπερνάει τα όρια εκείνα που θέλουν αποστασιοποιημένο τον δάσκαλο από τον μαθητή, αρνούμενος να υποδείξει τις σωστές κατευθύνσεις στον Τζόνι που σε ένα παραλήρημα του παιδικού του μυαλού προβαίνει σε απονενοημένες κινήσεις. Πουθενά δεν βρίσκεται ο δάσκαλος μέσα στον κόσμο του Τζόνι του μαθητή που τόσο θαυμάζει τον δάσκαλό του. 

Και όμως προς τα έξω αλλά και προς τον ίδιο του τον εαυτό ο δάσκαλος αυτός, καλλιεργεί την εικόνα, ότι είναι εκεί για να βοηθήσει τους αδύναμους και κατατρεγμένους μαθητές αυτού του συστήματος. Αποδεικνύεται όμως ότι δεν έχει καμία διάθεση να αλλάξει αυτό το σύστημα. Και αυτό το αντιλαμβάνεται ο Τζόνι. Αντιλαμβάνεται πολύ καλά ότι όταν θες πραγματικά να αλλάξεις ένα σύστημα δεν κάθεσαι με σταυρωμένα τα χέρια αλλά πρώτα και κύρια αποφασίζεις να σπάσεις τα όρια. Τα ορατά και τα αόρατα. 

Μία ταινία που προχωράει πολύ πέρα από το "φαίνεσθαι" πολύ πιο βαθιά από την εξιδανίκευση των δασκάλων και μαθητών μη έχοντας στόχο την επίρριψη ευθυνών αλλά την ουσιαστική αναζήτηση αιτίων που χρόνια τώρα οδηγούν στη δημιουργία διαχωριστικών γραμμών που αυξάνονται και πληθύνονται. 

Μία ταινία που δικαίως κατά τη γνώμη μου απέσπασε το Βραβείο Καλύτερης Ταινίας - Χρυσός Αλέξανδρος "Θόδωρος Αγγελόπουλος" στο 62ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, όχι τόσο για το βραβείο αλλά για την ανάδειξή της μέσα από αυτό το βραβείο. 

Και για την ανάδειξη ενός μηνύματος που δεν χαϊδεύει καθόλου αυτιά. Για την ανάδειξη μιας προσπάθειας να σου πει όχι το βολικό ότι για όλα φταίει ο καπιταλισμός, αλλά ότι για όλα φταίει αυτό που και εμείς οι ίδιοι αρνούμαστε σθεναρά να δούμε: Φταίει ο ύπουλος τρόπος με τον οποίο ο καπιταλισμός επηρεάζει τις συνειδήσεις μας παρέχοντάς μας την ψευδαίσθηση ότι κάνουμε ό,τι μπορούμε για να αποτρέψουμε την καταστροφική του λαίλαπα.

-------------------------------

Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…


Δείτε ακόμη:

 


Δευτέρα 29 Νοεμβρίου 2021

Τι είδαμε στο 62ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης | EDITORIAL


Το 62ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης ολοκληρώθηκε την Κυριακή 14/11/2021, με τις περισσότερες ταινίες να είναι διαθέσιμες και online στην πλατφόρμα του Φεστιβάλ. Το μεγάλο Βραβείο Καλύτερης Ταινίας-Χρυσός Αλέξανδρος "Θόδωρος Αγγελόπουλος" απέσπασε η ταινία "ΤΡΥΦΕΡΟΥΔΙ/SOFTIE" του Σαμουέλ Τεΐς, το Ειδικό Βραβείο της Κριτικής Επιτροπής-Αργυρός Αλέξανδρος, η ταινία "Η ΚΛΑΡΑ ΜΟΝΗ/CLARA SOLA" της Νάταλι Άλβαρες Μεσέν, μια συμπαραγωγή Σουηδίας, Κόστα Ρίκα, Βελγίου και Γερμανίας και το Ειδικό βραβείο της Κριτικής Επιτροπής για Καλύτερη Σκηνοθεσία-Χάλκινος Αλέξανδρος, η ταινία "ΤΟ ΚΟΥΤΙ/THE BOX", που είναι επίσης συμπαραγωγή Μεξικό- ΗΠΑ. 
Η παρουσία μας στο Φεστιβάλ ήταν διαδικτυακή, καθώς δεν είχαμε τη δυνατότητα να παραβρεθούμε στις αγαπημένες μας αίθουσες. 
Ξεκινήσαμε με την ταινία Φλέβα χρυσού / Mother Lode. Μια ταινία του Ματέο Τορτόνε που κέρδισε το βραβείο Eurimages Lab Award (Αγορά Work In Progress, Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης 2019), και μας άρεσε πολύ. Ο Χόρχε εγκαταλείπει την επιχείρηση μοτο-ταξί που διατηρεί στα προάστια της Λίμα μαζί με την οικογένεια του, για να αναζητήσει την τύχη του ως μεταλλωρύχος στο ψηλότερο και πιο επικίνδυνο χρυσωρυχείο των Άνδεων στο Περού. Αφήνει πίσω του την οικογένεια του ψάχνοντας να βρει μια ευκαιρια για να μπορέσει να μεγαλώσει την κόρη του. Κυνηγάει το όνειρο για μια καλύτερη ζωή οπως και άλλοι Περουβιανοί οι οποίοι δεν εγκαταλείπουν τα όνειρα τους. Θαμμένη κάτω από έναν παγετώνα στο βουνό, η Λα Ρινκονάδα είναι η "πιο κοντινή πόλη στον ουρανό". Φιλοξενεί χιλιάδες εποχιακούς εργάτες όπως ο Χόρχε, που αναζητούν μια ευκαιρία και μια καλύτερη ζωή. Εδώ ξεκινά ένα ταξίδι γεμάτο οιωνούς, κατά το οποίο η πραγματικότητα εμπλέκεται με τη μαγεία και ο μύθος του πλούτου βασίζεται σε μια θυσία: κάθε τόσο, εργάτες του ορυχείου εξαφανίζονται μυστηριωδώς. "Ο χρυσός ανήκει στον Διάβολο. Το μαθαίνεις στα 13 όταν πας στο ορυχείο για πρώτη φορά..Λένε ότι ο Διάβολος είναι ένας ανθρωπάκος ντυμένος μεταλλωρύχος, που περιφέρεται στο ορυχείο με τη λάμπα και την αξίνα του, έχει λευκό μούσι και το χλωμό πρόσωπο ενός γκρίνγκο". Όταν η φλέβα του χρυσού λεπταίνει, ο Ελ Τίο ντε λα Μίνα απαιτεί θυσίες και ο Διάβολος θα δείξει την ευγνωμοσύνη του. 
Δεν πρόκειται για μία μόνο ιστορία, αλλά για πολλές. Οι ιστορίες δε μιλούν για κανέναν, αλλά θα μπορούσαν να μιλούν για οποιονδήποτε. Είναι ιστορίες που μιλούν για την τιμή του χρήματος και τις συνέπειές του και δεν έχουν τέλος,γιατί στο σκοτάδι ενός τούνελ τα ονόματα ξεχνιούνται και οι αναμνήσεις των ανθρώπων εξαφανιζονται στο χιόνι και το κρύο. 
Το κουτί / La Caja. Μια ταινία του Λορένσο Βίγας που βραβεύτηκε με το Χάλκινο Αλέξανδρο και κέρδισε το Golden Lion Καλύτερης Ταινίας στο 72ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας. Ο έφηβος Ατζίν καταφθάνει στην μέση του πουθενά να παραλάβει το κουτί με τα απομεινάρια του πατέρα του. Ομως κάτι δεν πάει καλά. Αυτός ο εργοδηγός που συναντά τυχαία, μοιάζει στον μπαμπά του, δεν μπορεί να τον γελούν τα μάτια του. Κι αν τον έχει ξεγελάσει ο μπαμπάς του; Άλλαξε όνομα, εργασιακή ηθική, ζωή. Και τι είναι καλύτερο τελικά; Που τον βρήκε ζωντανό κι έχει μια ελπίδα να κερδίσει την αγάπη και τη σχέση του μαζί του; Ή να έπαιρνε το κουτί, να έβαζε και μέσα την καρδιά και την αθωότητα του και να έφευγε; Οι αποφάσεις που έπρεπε να πάρει σε μια ηλικία που όλα θα τον στιγματίσουν πολλές και όλες βασισμένες σε μια ωριμότητα που δεν έχει προλάβει να αναπτύξει. Γυρισμένο στη συνοριακή πόλη Σιουδάδ Oυάρες, αποκαλύπτει το παζλ της απίστευτης βιαιότητας και τα εκβιαστικά δίκτυα εγκληματικής διακίνησης που εκμεταλλεύονται τα όνειρα των μεταναστών στα εργοστάσια του Μεξικού, τοποθετώντας τους ανθρώπους σε άψυχα αντικείμενα χωρίς καμία οντότητα αλλά μόνο σαν ένα γραναζι της μηχανής του καπιταλισμού και του καταναλωτισμού.  Ταυτόχρονα αποτελεί ένα δράμα ενηλικίωσης και μια σπαρακτική μελέτη σχετικά με τους τεταμένους οικογενειακούς δεσμούς.
Saison Morte. Η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του Θανάση Τότσικα στην οποία πρωταγωνιστούν οι Δημήτρης Λάλος, Τζένη Θεωνά, Ορέστης Τζιόβας, Τόνια Σωτηροπούλου, Θανάσης Ταταύλαλης. Όταν ξεκινά μια σειρά από βίαιες δολοφονίες, ο Χρήστος είναι ο μόνος που μπορεί να εξηγήσει τι συνέβη. Ξεκινάει να αφηγείται σε δύο αστυνομικούς μια ιστορία στην οποία κανένας δεν είναι αυτό που φαίνεται και όλα ή όλοι αλλάζουν ρόλους και θέσεις μέχρι την τελική ανατροπή. Όλοι έχουν τους δικούς του εγωιστικους σκοπους και δεν θα σταματήσουν πουθενά για την επίτευξη τους. Μια ιστορία για την εξαπάτηση, για την αφήγηση που χειραγωγεί και κατευθύνει τον θεατή μέχρι το τελευταίο της λεπτό.  Κλασική, ατμοσφαιρική αφήγηση που εκμεταλλεύεται με ουσιαστικό τρόπο το φυσικό σκηνικό της Μήλου, και μας ξετυλίγει ένα μυστήριο γεμάτο απληστία, έρωτα, προδοσία και θυμό.

Διαγράφοντας τον Φρανκ / Eltörölni Frankot. 1983, πίσω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα της Ανατολικής Ευρώπης στη Βουδαπέστη: Ο Φρανκ είναι ο χαρισματικός τραγουδιστής ενός παράνομου πανκ συγκροτήματος που ενσαρκώνει τη φωνή της γενιάς του ενάντια στο απολυταρχικό καθεστώς. Σε μια εποχή που το καλό και το κακό, το σωστό και το λάθος ήταν έννοιες προκαθορισμένες, η πανκ μουσική και η διαφορετικότητα θεωρουνταν ενάντια στην ηθική που το ίδιο ανήθικο καθεστώς είχε ορίσει. Όταν η αστυνομία τον οδηγεί σε μια ψυχιατρική κλινική με σκοπό την απομόνωση και τη σιωπή του, ο Φρανκ θα θυσιάσει τα πάντα για να αντισταθεί. Μια κλινική με μόνο σκοπό την αφαίρεση οποιασδήποτε ιδεολογίας και της ταυτότητας των τροφίμων της. Μια εναλλακτική μορφή ντοκιμαντέρ και κοινωνικού δράματος, που αφήνει περιθώριο στο κοινό του να βιώσει μια ακατέργαστη εμπειρία εντός μιας απάνθρωπης οργουελιανής πραγματικότητας. Ο αφανισμος παίρνει τη μορφή της διαγραφής της ταυτότητας του επαναστάτη, με ένα διφορούμενο τέλος και την κριτική του σκηνοθέτη για την πολιτική ψυχιατρική.

---------------------------------
Αφροδίτη Παπαδάκη
Μένει στην Πετρούπολη και είναι μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης από το 2011. 
Ασχολείται με τα οικονομικά και το χορό. 
Στον ελεύθερο χρόνο της κάνει γιόγκα, διαβάζει βιβλία και βλέπει πολλές ταινίες και ξένες σειρές.
Instagram: @aphrobooky

Δείτε ακόμη:
                            



Τετάρτη 14 Ιουλίου 2021

The Father | EDITORIAL

-Ποια είσαι εσύ; 
-Ποιος είναι αυτός;
-Ποιος είμαι εγώ;
Όταν πλέον οι αλλοιώσεις του εγκεφάλου του που έχει  προσβληθεί από τη  νόσο  Αλτσχάιμερ, έχουν καταλάβει ένα πολύ μεγάλο μέρος αυτού, ο  83χρονος Άντονι που τον υποδύεται ο επίσης 83χρονος Άντονι Χόπκινς, έχει απολέσει πλέον όλη του τη «νοητική αυτοβιογραφία». Δεν θυμάται ούτε το όνομά του… Δέντρο χωρίς φύλλα που το δέρνουν οι άνεμοι, οι βροχές τα χιόνια… Αντιμέτωπος με την απόλυτη μοναξιά στο πουθενά… Και παραδίδεται πλέον ηττημένος από τη νόσο στη στοργική αγκαλιά της γυναίκας που τον φροντίζει, επιστρέφοντας στην αρχέγονη μήτρα, να βυθίσει την "εμβρυακή" του ύπαρξη εκεί και να γαληνεύσει. Αφήνεται στη φροντίδα της γυναίκας-φροντιστή που στο πρόσωπό της συναντά τη μαμά του. Και εκείνη κατανοώντας τον, εκπληρώνει τον ρόλο αυτό επάξια, προστατεύοντάς τον από την παγωνιά της απώλειας, από το ψύχος του θανάτου. 
Το εναρκτήριο τραγούδι στην πρώτη σκηνή της ταινίας, μας προοικονομεί την ύπαρξη αυτής της απώλειας που ισοδυναμεί με τον ψυχικό θάνατο. 
"Ποιὰ δύναμη εἶσαι ἐσὺ ἀπὸ τὰ βάθη
ποὺ μ᾽ ἔκανες νὰ σηκωθῶ ἀργὰ
καὶ παρὰ τὴ θέλησή μου
ἀπὸ τὶς κλίνες τοῦ παντοτινοῦ χειμώνα;
Δὲν τηρᾶς πόσο ἄκαμπτος, πόσο ἄκαμπτος
καὶ φορτωμένος χρόνους εἶμαι,
μακριὰ ἀπ᾽ τὸ ν᾽ ἀντέξω τὴν ἄγρια παγωνιά;
Μόλις καὶ μετὰ βίας μπορῶ νὰ κινηθῶ καὶ ν᾽ ἀναπνεύσω,
ἄσε με, ἄσε με ξανὰ στὸ ψύχος τοῦ θανάτου" (μτφ. Μένιος Κουμανταρέας)
Είναι τα λόγια του τραγουδιού  "What Power art thou?" ή αλλιώς "Το τραγούδι της παγωνιάς" (από την όπερα King Arthur,του Henry Purcell) που ακούγονται και αποδίδουν ίσως με τον καλύτερο τρόπο την πορεία του Άντονι στην προσπάθεια του τη δική του και των φροντιστών του να επιβραδύνει όσο το δυνατό την εξέλιξη της νόσου…Είναι εκείνη η εσωτερική δύναμη που κάνει τον Άντονι να μην αποδέχεται αρχικά την πάθησή του να αντιστέκεται και να προσπαθεί με νύχια και με δόντια να κρατηθεί στην πραγματικότητα που διαρκώς όμως μέσα στο μυαλό του αλλάζει. Γίνεται δύσθυμος, αντικοινωνικός, σκληρός εκφράζοντας μέσω αυτών των συναισθημάτων του την απέλπιδη προσπάθεια του να κρατηθεί στην πραγματικότητα και να μην χάσει τα πάντα από αυτήν. Όμως ταυτόχρονα γίνεται και πολύ ευαίσθητος και πολύ  τρυφερός νιώθοντας ότι πλέον μόνο με τη βοήθεια των άλλων θα μπορέσει να συνεχίσει τη ζωή του. Νιώθοντας την πλήρη αδυναμία του που έχει επέλθει σταδιακά, τον φόβο και την ανασφάλεια που συνοδεύουν αυτή την αδυναμία...
Διεισδύουμε στον κόσμο του Άντονι. Διεισδύουμε στον κόσμο του Αλτσχάιμερ. Μπερδευόμαστε και εμείς μαζί του. Προσπαθούμε να καταλάβουμε, προσπαθούμε να τοποθετηθούμε χωροχρονικά στον κόσμο του, και δεν τα καταφέρνουμε. Χανόμαστε μαζί του… Καινούρια σπίτια, καινούρια αντικείμενα, καινούρια πρόσωπα προβάλλουν εμπρός μας και μας δημιουργούν μεγάλη σύγχυση. Ζούμε μέσα στον κόσμο του Άντονι. 
Είναι αριστουργηματικός ο τρόπος που ο σκηνοθέτης Φλόριαν Ζέλερ καταφέρνει να μας βάλει σε αυτόν τον κόσμο.  Στον κόσμο της άνοιας. Σκοτεινά δωμάτια, κλειστές πόρτες που όταν ανοίγουν ένας άλλος κόσμος ξεπροβάλει κάθε φορά...Ο κόσμος των σκόρπιων αναμνήσεων που έτσι σκόρπιες, ασύνδετες και απροστάτευτες παύουν πλέον να ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Ο ίδιος τους αποδίδει και ένα διαφορετικό περιεχόμενο. Αυτό που τον βολεύει κάθε φορά. Αυτό που βολεύει για να συναρμολογήσει τα σπασμένα πλέον κομμάτια τη διαλυμένης του ζωής...Μάταια όμως… 
Το "τραγούδι της παγωνιάς" διαδέχεται η Norma-Casta Diva ερμηνευμένη από την αξεπέραστη Μαρία Κάλλας όπου οι διαρκείς ανατροπές και οι εναλλαγές των συναισθημάτων, το έντονο και το ακραίο αυτών που χαρακτηρίζουν την αγνή ιέρεια, τη Νόρμα και που αποδίδονται άριστα από την άλλη ιέρεια της όπερας, εναρμονίζονται πλήρως με την ψυχική διαταραχή του Άντονι. Για να πάρει τελικά τη θέση όλων αυτών η σύνθεση του Μπιζέ (Les pêcheurs de perles "Οι αλιείς μαργαριταριών") όπου όλοι μαζί , ο Άντονι, η κόρη του και εμείς κλείνουμε τους κύκλους μας επιστρέφοντας στις γλυκές μας αναμνήσεις... Στη μητέρα του  ο Άντονι, στον μικρό της  μπαμπά η κόρη του, και εμείς ακούγοντας το υπέροχο αυτό κομμάτι, επιστρέφουμε σε ό,τι έχει σημαδέψει τη ζωή μας σε ό,τι έχουμε χάσει αλλά και  ό,τι κρατάμε βαθιά μέσα μας ζωντανεύοντας το μέσω της ανάμνησής του κι ας ξέρουμε ότι ποτέ πια δεν θα το ξαναζήσουμε. 
Ο Φλοριάν Ζελέρ πετυχαίνει να κάνει μια αριστουργηματική ταινία. Πολλοί οι λόγοι που οδηγούν σε αυτό. Το σενάριο της ταινίας του βραβευμένου με Όσκαρ Κρίστοφερ Χάμπτον («Επικίνδυνες σχέσεις») είναι βασισμένο στο ομώνυμο θεατρικό έργο του ίδιου σκηνοθέτη. Το μοντάζ που φέρει ιδιαίτερη και ξεχωριστή βαρύτητα στη συγκεκριμένη ταινία επιτυγχάνεται κατά τον καλύτερο τρόπο από τον Γιώργο Λαμπρινό. Η μουσική επένδυση δεν θα μπορούσε να είναι πιο ταιριαστή. Μερικές φορές έχεις την αίσθηση ότι τα κομμάτια γράφτηκαν για την ταινία. Γράφτηκαν για τους ήρωες της ταινίας. Η Ολίβια Κόλμαν υποδύεται άριστα τον ρόλο της κόρης. Της κόρης που φροντίζει, της κόρης που αρνείται να αποδεχτεί ότι χάνει τον πατέρα της, της κόρης που τελικά συνειδητοποιεί, με όλο το βάρος που φέρει αυτή η συνειδητοποίηση, ότι αυτός ο κύκλος της ζωής της έκλεισε οριστικά.
Και βέβαια τη μεγαλύτερη ευθύνη για το άρτιο αποτέλεσμα, φέρει ο πρωταγωνιστής. Υποκλινόμαστε στο μεγαλείο του εξαιρετικού 83χρονου πλέον ηθοποιού Άντονι Χόπκινς. Του πατέρα που μεταμορφώνεται σε μικρό μπαμπά και γίνεται ο μικρός μπαμπάς όλων μας. Που θέλουμε να τον κρατήσουμε στην αγκαλιά μας, που νιώθουμε την ανάγκη να τον γαληνεύσουμε, να τον ζεστάνουμε,  να θυμηθούμε μαζί του τους δικούς μας μικρούς μας μπαμπάδες που όταν ήμασταν μικροί, η αγκαλιά τους ήταν τόσο μεγάλη για εμάς και όταν εκείνοι μίκρυναν χώρεσαν στη δική μας και να θυμηθούμε ότι εκείνες οι στιγμές της αντιστροφής των ρόλων μας ήταν ίσως οι στιγμές που μας έκαναν να νιώσουμε το μεγαλείο της αγάπης. Γιατί η αγάπη αυτό είναι. Καταργεί ρόλους, καταργεί στερεότυπα και είναι εκεί να προσφέρει και να προσφερθεί να ζεστάνει, να γλυκάνει, να λυτρώσει. 
Στην 93η απονομή των βραβείων Όσκαρ, η ταινία απέσπασε το Όσκαρ Διασκευασμένου Σεναρίου και ο Άντονι Χόπκινς κέρδισε επάξια, το βραβείο Α’ Ανδρικού ρόλου για τον ρόλο του σε αυτή την ταινία.

Δείτε το στο Cine "Πετρούπολις" >>

--------------------------------

Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…



Η "πολλά υποσχόμενη νεαρή γυναίκα" | EDITORIAL

Η "πολλά υποσχόμενη νεαρή γυναίκα", ξεσκεπάζει την παθογένεια και την υποκρισία μιας βαθιά άρρωστης κοινωνίας, επιχειρεί και τα καταφέρνει να αναλύσει το ψυχογράφημα των βιαστών και των εν δυνάμει βιαστών καθώς και τη συγκάλυψη αυτών. Η ηρωίδα μας, η  Κάσι (πολύ καλή η ερμηνεία της Κάρεϊ Μάλιγκαν) δεν είναι η ίδια θύμα βιασμού. Ωστόσο μιλά από την πρώτη στιγμή για αυτό που έχει συμβεί στην επιστήθια φίλη της. Μιλά με διάφορους τρόπους γιατί νιώθει ότι και η ίδια βιάζεται από μια κοινωνία που αδιαφορεί, που μοναδικό της μέλημα είναι η συγκάλυψη. Και μιλώντας ανακαλύπτει και τους τρόπους της σωστής απεύθυνσης. Γιατί δεν αρκεί απλά να μιλήσεις. Οφείλεις να αντιληφθείς και το κοινωνικοπολιτικό  περιβάλλον μέσα στο οποίο απευθύνεσαι και από εκεί να αντλήσεις τα "εργαλεία" που θα τα στρέψεις εναντίον του. Για να μην πέσεις στην παγίδα να υποκύψεις σε αυτό. Για να μην πέσεις στην παγίδα να εργαλειοποιηθείς από αυτό. Για να μην πέσεις στην παγίδα να αποτελέσεις και εσύ μέρος ενός συστήματος που θα σε μετατρέψει και εσένα, με την ανοχή σου, σε παθητικό δέκτη των όσων συμβαίνουν.
Δεν είναι εύκολο να κατανοήσεις ότι για να ακουστεί η φωνή σου και να είναι αποτελεσματική προκειμένου να δοθεί ένα τέλος στην άσκηση εξουσίας και στην χρησιμοποίηση της γυναίκας ως αντικείμενο, θα πρέπει να τα βάλεις με πολλούς και πολλά. Δεν είναι καθόλου εύκολο να κατανοήσεις την συμπεριφορά των θυτών που μπορεί να είναι απόρροια του φόβου τους, των απωθημένων και συμπλεγμάτων που τους έχουν κατασταλεί από την ίδια τη δομή της κοινωνίας όπου τα στερεότυπα, οι προκαταλήψεις και ό,τι βολεύει την ενδυνάμωση των εξουσιαστικών σχέσεων σε όλα τα επίπεδα, καλά κρατεί, καλά αναπαράγεται. Δεν είναι εύκολο να καταλάβεις ότι αν ο εφιάλτης των ανδρών που έχουν παρενοχλήσει σεξουαλικά γυναίκες είναι να μην αποκαλυφθεί ποτέ η αλήθεια, ο εφιάλτης των  θυμάτων τους είναι να ζουν σε μια κοινωνία όπου το πρώτο μέλημά της είναι η συγκάλυψη, η αποδοχή, "τα ’θελε και τα ’παθε" η υποκρισία, "νεαροί είναι, βράζει το αίμα τους ή άντρες είναι τι περιμένεις όταν και εσύ τους προκαλείς..." η ευκολία αναγνώρισης ελαφρυντικών προς τον θύτη (στον άντρα οι πράξεις του δικαιολογούνται εξαιτίας του μεθυσιού του, στη γυναίκα όχι) και ταυτόχρονα η πάση θυσία αναζήτηση επιβαρυντικών στοιχείων ή και η επινόηση αυτών που σχετίζονται με τη συμπεριφορά του θύματος. 
Δεν είναι εύκολα όλα αυτά. Αναδεικνύονται, όμως, όλα μέσα στην ταινία υποσκελίζοντας τις όποιες σεναριακές ατέλειες (κάποια χαλαρότητα στο σενάριο κάποιες "εύκολες" λύσεις προκειμένου να  "προχωρήσει" η ταινία).
Αξίζει και με το παραπάνω η θέασή της, γιατί δεν παρουσιάζει απλά το πρόβλημα αλλά προχωρά και πέρα από αυτό. Προχωρά πέρα από το  "Me Too" με έντονη διάθεση να καταγγείλει αλλά και να αναδείξει τα αίτια που το προκαλούν. 
Στην ταινία, απονεμήθηκε το βραβείο Πρωτότυπου Σεναρίου, στην 93η Τελετή Απονομή των Όσκαρ.

Δείτε το στο Cine "Πετρούπολις" >>

--------------------------------

Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…


Σάββατο 3 Ιουλίου 2021

Ο Νεαρός Αχμέτ | EDITORIAL

Ο Άχμεντ, ένας μουσουλμάνος έφηβος που ζει στο Βέλγιο, γοητεύεται από το φανατισμένο κήρυγμα ενός ιμάμη και σχεδιάζει τη δολοφονία της –επίσης μουσουλμάνας αλλά "αιρετικής"– καθηγήτριάς του. Με το ιδιαίτερο προσωπικό τους στυλ που αναφέρεται σε έναν ανθρωποκεντρικό  κινηματογράφο, με τη χρήση χειροκίνητης κάμερας και τον αυτοσχεδιαστικό διάλογο, οι αδελφοί Νταρντέν  παρακολουθούν αργά τον ήρωα τους  και πολύ προσεχτικά επιμένοντας στις εμμονές του. Είναι ιδιαίτερα αναλυτικοί στην κινηματογράφηση αυτών των εμμονών. (Όταν πλένει τα χέρια του, όταν ξεπλένει το στόμα του, όταν προσεύχεται). Έναν πολύ δύσκολο ήρωα, που σε μια πολύ δύσκολη ηλικιακή περίοδο αναζητά την ταυτότητά του. Και μέσα από αυτή την ανάγκη ξεγλιστράει, παρασύρεται, αναγάγει την ανάγκη του σε υπέρτατο σκοπό και μέσω της ηρωοποίησης του, προσπαθεί να πλησιάσει  αυτόν τον σκοπό:  Να γίνει αληθινός μουσουλμάνος.

Ο κόσμος του Άχμεντ είναι ένας θολός, μπερδεμένος κόσμος όσο και αν ο ίδιος νομίζει ότι τα πράγματα για αυτόν είναι ξεκάθαρα. (Τι ωραίος ο διάλογος με το κοριτσάκι που του ζητάει να βγάλει τα γυαλιά του, τα φοράει εκείνη και αντικρίζοντάς τον θολά -μπαίνοντας για λίγο στον δικό του κόσμο- του ζητάει να της επιτρέψει να τον φιλήσει!). Ο Άχμεντ ζει μέσα στην εξάρτησή από τον φανατικό του δάσκαλο, που δεν τον αφήνει να δει και να ακούσει τίποτα από τους ανθρώπους που τον περιβάλλουν και προσπαθούν με τον δικό τους τρόπο να τον προσεγγίσουν. Και παρόλο που οι συνθήκες, προκειμένου να πραγματοποιηθεί η μεταστροφή του, είναι "ιδανικές"- έτσι όπως ορίζεται το "ιδανικό" στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες και που σχετίζεται με την πολιτική ενσωμάτωσης των μειονοτήτων στους κόλπους των κοινωνιών αυτών- η προσπάθεια προσέγγισης δεν καταλήγει στον στόχο της. Δεν αγγίζει την ψυχή του Άχμεντ. Τίποτα δεν "του λένε" όλα αυτά. Ερμητικά κλεισμένος στον εαυτό του, αναπτύσσει μια δεξιοτεχνία στην κατασκευή δικαιολογιών και για τον εαυτό του και για τους άλλους, με αποτέλεσμα δύσκολα να μπορεί να γίνει κατανοητός και να απομακρύνεται όλο και περισσότερο από τους ανθρώπους που τον περιβάλλουν.

Η λεπτομερής κινηματογράφηση της καθημερινότητας του Άχμεντ, μέσα από την αιχμηρή ματιά των αδελφών Νταρντέν, μας φωτίζει κάποιες αφύλαχτες χαραμάδες της ψυχής του ήρωα, βοηθώντας μας έτσι να διεισδύσουμε στον μπερδεμένο εσωτερικό του κόσμο.  Η αναλυτική και ιδιαίτερα προσεκτική καταγραφή της καθημερινότητας του μικρού Άχμεντ, συμβάλλει κατά πολύ στην καλύτερη γνωριμία μας, μαζί του. Οι λεπτομέρειες στη ζωή του ήρωά τους-που κατέχουν βαρύνουσα θέση, σε όλο σχεδόν το κινηματογραφικό έργο των Νταρντέν-διαδραματίζουν πολύ σημαντικό και καθοριστικό ρόλο στη ζωή αυτού, γι' αυτό και καταγράφονται ενδελεχώς. Με ιδιαίτερη δεξιοτεχνία αναδεικνύονται οι λεπτομέρειες αυτές, όπως για παράδειγμα, η σκηνή που προσφέρει χαρτομάντιλα στη μητέρα του όταν εκείνη τον επισκέπτεται στο αναμορφωτήριο. Σκηνή που αναδεικνύει τον ερμητικά κλειστό συναισθηματικό κόσμο που υπάρχει μέσα του και που φοβάται να τον ανοίξει, φοβάται να μας τον αποκαλύψει. Ζητά βοήθεια ο Άχμεντ, αλλά δεν ξέρει πώς να την ζητήσει και πολλές φορές δεν ξέρει που να απευθυνθεί για να τη ζητήσει και πολλές φορές οι φωνές του για βοήθεια δεν φτάνουν στα αυτιά ενός κλειστού επίσης δομημένου συστήματος είτε αυτό ονομάζεται οικοτροφείο, είτε οικογένεια είτε σχολείο είτε τζαμί. Ίσως γιατί οι αρχές και η οργάνωση αυτών των δομών δεν του επιτρέπουν να νιώσει ότι ανήκει σε κάποια από αυτές για να μπορέσει στη συνέχεια να ακουστεί καθαρότερα η επίκληση του για βοήθεια. 

Ωστόσο, τα άτομα που καταφέρνουν να τον προσεγγίσουν έστω και πολύ λίγο συναισθηματικά, καταφέρνουν να ακούσουν ψίθυρους από αυτές τις φωνές και να τον οδηγήσουν σε κάποια μεταστροφή. Μία μεταστροφή πολύ αχνή που συντελείται με πολύ αργές διαδικασίες, μέσα  στον σκοτεινό κόσμο της ρητορικής του μίσους και του φανατισμού, μέσα στον ανεξερεύνητο κόσμο του Άχμεντ. Ένα δυνατό σοκ είναι άραγε αυτό που θα κινητοποιήσει τις δυνάμεις εκείνες που θα φωτίσουν το τούνελ της σκοτεινής διαδρομής του Άχμεντ; Την απάντηση στην ερώτηση, μας την αφήνουν για το τέλος οι Νταρντέν. Διφορούμενη όμως απάντηση, ίσως γιατί διφορούμενη είναι-σκοπίμως άραγε;- και η απεύθυνσή της. Γιατί σε καμία στιγμή της αφήγησης, ο Άχμεντ δεν παύει να είναι ένα παιδί. Και ό,τι συγκλονίζει, ό,τι σοκάρει ένα παιδί είναι εξίσου σοκαριστικό και για τους ενήλικες που το περιβάλλουν. Και είναι άραγε αυτό που μπορεί να οδηγήσει σε κάποια λύση; Τα ερωτήματα που θέτει το σκηνοθετικό δίδυμο Ζαν-Πιέρ και  Λικ Νταρντέν, με τις διφορούμενες απαντήσεις, τροφοδοτούν με έντονες σκέψεις και προβληματισμούς που  δεν σταματούν να μας απασχολούν και μετά το πέρας της ταινίας, φυσικά...

Η ταινία απέσπασε το βραβείο σκηνοθεσίας στο 72ο Φεστιβάλ Καννών 2019. 

Δείτε το στο Cine "Πετρούπολις" >>

--------------------------------
Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…


Another Round | EDITORIAL

"Η βλακεία είναι ανεπίδεκτη ηλικίας και στο κέντρο της βλακείας είναι η αδυναμία μας να εστιάσουμε το τι ακριβώς σημαίνει για τον άνθρωπο να είναι πνευματική οντότητα και όχι σκέτο έμβιο ον. Καλλιεργούμε πεποιθήσεις όπως το ότι η σοφία και η ωριμότητα αναφύονται με τα χρόνια όπως τα δόντια, το μούσι , παραγνωρίζοντας συστηματικά ότι η σοφία και η θέληση ουδόλως σχετίζονται με τις φυσικές μας λειτουργίες... Στο πνευματικό επίπεδο, ο άνθρωπος δεν επιτυγχάνει τίποτα με φυσιολογικούς τρόπους". (Κίρκεγκωρ)
Ο μεσήλικας που βαρέθηκε το κυνήγι της χαράς μέσω του υλικού ευδαιμονισμού του, της κοινωνικής του καταξίωσης, της υποταγής του στις επιταγές της σύγχρονης κοινωνίας , συνειδητοποιώντας ότι βρίσκεται στο λάθος δρόμο των "υποσχέσεων" που οδηγούν τελικά  στο πουθενά και που αποφασίζει να φύγει από αυτόν, αναζητώντας αυτό το κάτι μαγικό που θα τον μεταφέρει στον δρόμο της "ευτυχίας", αποτελεί το θεματικό κέντρο αυτής της ταινίας. Η ταινία λοιπόν, αφηγείται την ιστορία τεσσάρων φίλων, καθηγητών μέσης εκπαίδευσης, οι οποίοι  προκειμένου να δώσουν λίγο παραπάνω ενδιαφέρον στην αδιάφορη και άχρωμη ζωή τους, πειραματίζονται πάνω στη θεωρία του Νορβηγού ψυχίατρου Finn Skårderud, σύμφωνα με την οποία ο άνθρωπος γεννιέται με έλλειψη 0.05% αλκοόλ στο αίμα του, την οποία πρέπει καθημερινά να αναπληρώνει προκειμένου να βρίσκεται σε μια κατάσταση δημιουργίας και καλής διάθεσης. 
Προσπαθούν λοιπόν μέσω αυτής της θεωρίας να βρεθούν στο σημείο εκείνο που δεν είσαι ούτε νηφάλιος ούτε μεθυσμένος. Πιστεύουν ή θέλουν να πιστέψουν ότι η συνεχής διατήρηση συγκεκριμένου επιπέδου αλκοόλ στο αίμα τους μπορεί να τους βοηθήσει να αποδράσουν από τη δύσθυμη καθημερινή εκπλήρωση του καθήκοντος, της αδιάφορης ρουτίνας τους που τους τροφοδοτεί με μια διαρκή κατάθλιψη.
Έτσι λοιπόν οι ήρωές μας καταναλώνουν αλκοόλ προκειμένου να αντιμετωπίσουν την κρίση της μέσης ηλικίας να βρουν την παλιά τους νεανική διάθεση για ζωή ,το κέφι, τη δυναμικότητα που κάποτε είχαν.
 Είναι όμως αυτές οι πραγματικές τους ελλείψεις; Έτσι νομίζουν. Και γι αυτό επιλέγουν άλλωστε να τις καλύψουν με τη χρήση του αλκοόλ. Και το πετυχαίνουν ως έναν βαθμό. Γιατί φυσικά το αλκοόλ που ρέει στο αίμα τους, τους κάνει ευδιάθετους, δημιουργικούς, τολμηρούς, τους βοηθά να εκδηλωθούν συναισθηματικά , να ξεμπλοκάρουν, να εκτονωθούν. Να ξεπεράσουν την κρίση της μέσης ηλικίας . Γιατί αυτό δεν είναι άλλωστε η κρίση της μέσης ηλικίας; Ενός όρου που «παίζει» πολύ στις Δυτικές κοινωνίες; Αυτό το "Εγώ στα νιάτα μου..." των μεσήλικων το τόσο γεμάτο με αυταπάτες και ψευδαισθήσεις όσο και οι νεανικές φαντασιώσεις. Πίνοντας λοιπόν ξαναγίνονται νέοι. Το παιχνίδι όμως, όπως είναι φυσικό άλλωστε, χάνεται γιατί διαπιστώνουν ότι για να διατηρηθεί όλο αυτό το κατασκεύασμα της επίπλαστης ευτυχίας τους θα πρέπει να καταναλώνουν όλο και περισσότερο αλκοόλ ...και η εξάρτηση από αυτό είναι πλέον αναπόφευκτη, όπως και επίσης αναπόφευκτες είναι και οι καταστροφικές συνέπειες αυτής. Και όταν φτάνουν στον πάτο που σε φέρνει η κατάχρηση, ανακαλύπτουν τελικά ότι αυτό που επεδίωκαν με το ποτό δεν ήταν η ουσιαστική κάλυψη των κενών τους αλλά στην πραγματικότητα επεδίωκαν να βρεθούν μέσα σε ένα ηδονικό κενό χωρίς λύπη, χωρίς χτες, χωρίς σήμερα, χωρίς αύριο. Αυτό το ηδονικό κενό μέσα στο οποίο η παραλυτική τους απάθεια τους κάνει να μην νιώθουν την αβυσσαλέα απόγνωση που τους δημιουργούσε η πραγματική τους ζωή. Και η απόδραση πλέον από το βάθος του κενού στο οποίο έχουν περιέλθει, από ένα κενό στο οποίο και εμείς πολλές φορές βουλιάζουμε καθημερινά ζώντας σε μια κοινωνία που αν μη τι άλλο μας σπρώχνει προς αυτό, που μας θέλει ναρκωμένους- άλλωστε το αλκοόλ επίσημα προωθείται και προβάλλεται αποφέροντας τεράστια κέρδη στις καπιταλιστικές οικονομίες της Δύσης- που μας θέλει μαχητές στο κυνήγι μιας ψεύτικης ευτυχίας , η απόδραση λοιπόν από αυτό το κενό είναι ένα ζητούμενο σε αυτή την ταινία. Είναι ένα ζητούμενο και στη δική μας ζωή. Είναι θέμα ατομικής προσπάθειας μόνο; Είναι θέμα συλλογικής προσπάθειας; Είναι θέμα συνειδητοποίησης της θέσης του προσωπικού μας "εγώ" μέσα σε μία κοινωνία που έχει διαβρώσει την κοινωνική θέληση και ταυτόχρονα απαιτεί από το άτομο να συμβάλλει κοινωνικά μέσα όμως από επίκτητες επιθυμίες και όχι από τις πραγματικές του; Δεν απαντώνται αυτά τα ερωτήματα στην ταινία και πώς θα μπορούσαν άλλωστε. Οι ταινίες όσο καλές και να είναι δεν απαντούν ερωτήματα. Θέτουν ερωτήματα. Και η αξία τους έγκειται στο πόσο μέσω αυτών των ερωτημάτων καταφέρνουν να μας κάνουν να σκεφτούμε όσο πιο βαθιά γίνεται.
Το σάλτο του εξαιρετικού Mads Mikkelsen μπορεί να ερμηνευτεί ως σάλτο προς την προσωπική του ελευθερία αλλά και ως σάλτο απόδρασης από μια κοινωνία που του την στερεί. Οι ερμηνείες είναι καθαρά προσωπική υπόθεση του καθενός και για την ακρίβεια του πόσο διατεθειμένος είναι ο καθένας, η καθεμία μας να φτάσει το μαχαίρι βαθιά ως το κόκαλο.
Μένουμε  στα λόγια του Κίρκεγκωρ. Η απόδραση, η πραγματική ελευθερία βρίσκεται στο να εστιάσουμε στο τι σημαίνει για τον άνθρωπο να είναι πνευματική οντότητα και όχι σκέτο έμβιο ον. Και στο ότι στο πνευματικό επίπεδο η ωρίμανση δεν συμβαδίζει με την ηλικία γι αυτό άλλωστε και καμία κρίση δεν επέρχεται εκεί όταν αυτό αναπτύσσεται και εξελίσσεται. Γιατί πολύ απλά αυτό καθορίζεται από τις επιταγές της ζωτικής ανάγκης του ανθρώπου να υπάρξει, να μάθει, να ανακαλύψει να αυτοπροσδιοριστεί να βρει τη θέση τη δική του και όχι την προκαθορισμένη που η κοινωνία τον θέλει να βρίσκεται.
Το "Another Round" αναδείχθηκε η καλύτερη ευρωπαϊκή ταινία 2020 αποσπώντας ταυτόχρονα και τα βραβεία του καλύτερου ευρωπαίου σκηνοθέτη (Thomas Vinterberg), του καλύτερου ευρωπαίου σεναριογράφου μαζί με τον Τομπίας Λίντχολμ και του καλύτερου ευρωπαίου ηθοποιού (Mads Mikkelsen) στην τελετή απονομής των 33ων Βραβείων της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Κινηματογράφου. Ο Τόμας Βίντερμπεργκ απέσπασε το Όσκαρ Ξένης Ταινίας στην 93η Τελετή Απονομή των Όσκαρ. Η συγκλονιστική του ευχαριστήρια ομιλία ήταν αφιερωμένη στην κόρη του, που σκοτώθηκε τραγικά λίγο αφού είχαν αρχίσει τα γυρίσματα. "Αυτό είναι για σένα" είπε ξεκινώντας την ομιλία του στην τελετή, ο μεγάλος αυτός σκηνοθέτης, αναφερόμενος φυσικά στην κόρη του...

Δείτε το στο Cine "Πετρούπολις" >>

--------------------------------

Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…


Κυριακή 13 Ιουνίου 2021

"Ένα ταξίδι επιβίωσης. Ένα ταξίδι προς την ελευθερία." - Nomadland | EDITORIAL

"Είδα πολλά...Μια οικογένεια ελαφιών σε ποταμό στο Αϊντάχο, έναν αργυροπελεκάνο να πέφτει σχεδόν πάνω μου στο Κολοράντο, έναν βράχο με χιλιάδες χελιδονοφωλιές πάνω του και τα χελιδόνια να πετούν γύρω του και να καθρεφτίζονται στο νερό και εγώ να φαίνομαι σαν να πετώ μαζί τους. Ήταν εκπληκτικό! Η ζωή μου ήταν πλήρης. Αν πέθαινα εκείνη τη στιγμή δεν θα με ένοιαζε..."
Σε αυτά τα λόγια μιας μελλοθάνατης ηρωίδας του έργου (οι γιατροί της έχουν δώσει 7 μήνες ζωής) καλούμαστε να αναζητήσουμε τον πυρήνα της εσωτερικής διαδρομής  των ηρώων της ταινίας "Nomadland" αλλά και της δικής μας υπαρξιακής αναζήτησης.
Ένα ταξίδι επιβίωσης. Ένα ταξίδι προς την ελευθερία. Ένας δρόμος δύσβατος, ανηφορικός γεμάτος δυσκολίες. Μοναχικός με πολλά ρίσκα. Και με στιγμές μεγάλης αποφασιστικότητας. Στιγμές όπου πρέπει να επιλέξεις. Ή μάλλον να απαλλαχτείς από την ψευδαίσθηση των επιλογών που σου παρέχει μια χώρα σαν την Αμερική, τη "βασίλισσα" του καπιταλισμού των ψευδαισθήσεων και των μηδενικών, σχεδόν, επιλογών. Να απαλλαγείς, λοιπόν, από αυτές τις ψευδαισθήσεις και να έρθεις κοντά στις πραγματικές σου ανάγκες και κοντά στις βαθύτερες υπαρξιακές σου αγωνίες. Και εκεί να ανακαλύψεις...
Απώλειες, αποχωρισμοί, καταφρόνηση, εγκατάλειψη, τα κυρίαρχα θέματα της ταινίας. Και αναζήτηση τρόπων να τα αντέξεις όλα αυτά. Η κεντρική ηρωίδα, η Φερν, (μία εξαιρετική Φράνσις ΜακΝτόρμαντ) προσπαθεί να αντιμετωπίσει την απώλεια του πολυαγαπημένου της συζύγου, να απαλλαγεί από την επώδυνη ανάμνησή του και να απαγκιστρωθεί από οτιδήποτε υλικό τη συνδέει με εκείνον. Κρατώντας μόνο στιγμές που τις ξαναζεί μέσα από τις λιγοστές φωτογραφίες του αγαπημένου της. Η Φερν επιλέγει να ζήσει σαν νομάς, περιφερόμενη στις δυτικές και μεσοδυτικές Πολιτείες, μέσα στο παλιό βανάκι της. Κάνει διάφορες δουλειές για τα προς το ζην.  Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού της συναντάει σύγχρονους νομάδες. Γιατί οι σύγχρονοι νομάδες, οι μεσήλικες που ζουν σε τροχόσπιτα και σε προσωρινές κοινότητες αναζητώντας έναν άλλον τρόπο ζωής μακριά από την Αμερική των πολυεθνικών και της απόλυτης παρακμής, της υπερβολικής αφθονίας αλλά ταυτόχρονα και της υπερβολικής εξαθλίωσης, είναι μια πραγματικότητα. Αποτελούν έναν κόσμο που προσπαθεί να περιορίσει τις ανάγκες του στο έπακρο και να στηρίξει την ύπαρξή του σε αυτό που στον έξω κόσμο χάνεται, καταστρέφεται. Στην επικοινωνία, στην αλληλοβοήθεια, στο ανταλλακτικό εμπόριο  στην επαφή με τον εαυτό τους και με τους άλλους. Η επαφή με τον έξω κόσμο, που η συντήρησή του οδηγεί στην αυτοκαταστροφή του, είναι αναπόφευκτη αλλά προσπαθούν και οι ίδιοι να την ελαχιστοποιήσουν. Όσο πιο πολύ απομακρύνονται από αυτήν, τόσο πιο πολύ φτάνουν κοντά στη ουσία της ύπαρξής τους. Κάποιοι τα καταφέρνουν, κάποιοι όχι. 
Και η κεντρική, μας ηρωίδα, η Φερν βρίσκεται μέσα στον κόσμο των νομάδων ανακαλύπτοντας και εκείνη ότι ο μόνος τρόπος για να διαφυλάξεις την ανθρώπινη υπόστασή σου είναι η εγκατάλειψη  όλων αυτών που σε κρατούν εγκλωβισμένο και σου στερούν ακόμα και τη δυνατότητα να ζήσεις την απώλεια. Η Φερν αναζητά μια στέγη, για να στεγάσει εκεί τον πραγματικό της εαυτό και όλους τους ανθρώπους που κουβαλά μέσα της, να στεγάσει όλες τις εμπειρίες που θέλει να αποκομίσει από το ταξίδι της στη ζωή. Αρέσκεται να λέει, και το επιβεβαιώνει με τη δράση της, ότι δεν είναι άστεγη, απλά δεν έχει σπίτι... Η στέγη της είναι το ταξίδι. Ένα ταξίδι απαλλαγμένο από βάρη και αποσκευές που σε εμποδίζουν να το απολαύσεις. Ένα ταξίδι που περιλαμβάνει τον εαυτό της, τους ανθρώπους που γνωρίζει σε αυτό και τη φύση που απλόχερα της χαρίζει τις ομορφιές της και κινητοποιεί τις εσωτερικές της δυνάμεις που την κάνουν όχι μόνο να αντέξει τις προσωπικές της απώλειες αλλά και να αντέξει την τραγικότητα της ίδιας της ανθρώπινης φύσης, της φθοράς του ανθρώπου που από τη στιγμή που γεννιέται ο χρόνος μετράει αντίστροφα για αυτόν. 
Η Φερν φεύγει...
Φεύγει, όχι για να ξεχάσει, αλλά για να θυμηθεί. Όχι για να αποχωριστεί, αλλά για να ενώσει και να ενωθεί. Όχι για να τα αφήσει όλα πίσω της, αλλά για να επανέλθει σε αυτά ανανεωμένη κάθε φορά με ακόμα πιο πλούσιες εμπειρίες και διευρυμένες οπτικές. Φεύγει για να ζήσει την πληρότητα των στιγμών. Φεύγει αποχαιρετώντας τη ζωή, αλλά γνωρίζοντας και διαπιστώνοντας μέσα από αυτό το φευγιό, ότι μέσα στο ανθρώπινο νομοτελειακό σύμπαν οι αποχωρισμοί δεν εμπεριέχουν τίποτα το οριστικό, αφού τελικά η πορεία σου προς την ελευθερία μέχρι την τελική σου απελευθέρωση από τη ζωή, δεν είναι ευθύγραμμη αλλά βασίζεται σε ομόκεντρους κύκλους, όπου κάθε φορά ξανασυναντάς και ξανασυναντιέσαι μέχρι να καταλήξεις στο κέντρο, τον πυρήνα της ύπαρξής σου. Και όταν φτάσεις εκεί, να επαναλάβεις τα λόγια της μελλοθάνατης..."Και τώρα αν πεθάνω, δεν με νοιάζει. Γιατί η ζωή μου ήταν πλήρης..."
Την Κλόε Ζάο την έχουμε γνωρίσει από την ταινία της "Καλπάζοντας με το όνειρο". Και εκεί οι ήρωες της ταινίας παίζουν δραματοποιημένες εκδοχές των εαυτών τους σε μια πραγματική ιστορία αναζήτησης της ταυτότητας στην Αμερική του σήμερα.
Η σκηνοθέτης καταφέρνει και σε εκείνη την ταινία και σε αυτή να αποσπάσει εξαιρετικές ερμηνείες από τους ηθοποιούς της, γιατί καταφέρνει να τους κάνει να υποκριθούν αυτό που είναι το πιο δύσκολο ίσως σε έναν ηθοποιό. Να αναδείξουν την απλότητα και τη φυσικότητα του ρόλου που υποδύονται. 
Στη χώρα των νομάδων λοιπόν… Μία ταινία που φτιάχτηκε όχι απλά για να παρουσιάσει διαδρομές αλλά για να ανοίξει διαδρομές . Έγκειται στην οπτική του καθενός μας να τις δει…
Η ταινία απέσπασε το Όσκαρ Σκηνοθεσίας στην 93η Τελετή Απονομή των Όσκαρ καθώς και το Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας.
Στην Φράνσις ΜακΝτόρμαντ, δόθηκε το Όσκαρ Α’ Γυναικείου Ρόλου.
--------------------------------
Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…



Τετάρτη 6 Ιανουαρίου 2021

Οι προτάσεις μας: SMAC | EDITORIAL

Δραματική (2015) | Σκηνοθεσία Ηλίας Δημητρίου με τους: Βαγγελιώ Ανδρεαδάκη, Γιάννη Κοκιασμένο, Σταυρούλα Κοντοπούλου
Τι κοινό μπορεί να έχουν η αυταρέσκεια, το χαστούκι, η πρέζα και ο καρκίνος;
Βρίσκονται όλα στις διαφορετικές ερμηνείες της λέξης Smac και αποτελούν κομμάτια ενός πολυσύνθετου παζλ που είναι η ζωή της Ελένης που μπορεί να είναι και η δική μας ζωή. 
Η Ελένη, που έχει διευθυντική θέση σε μια τράπεζα, συγκλονίζεται όταν μαθαίνει ότι έχει καρκίνο. Την ίδια περίοδο συναντά τον Ανδρέα, έναν άστεγο άνδρα και χρήστη ουσιών που τα βράδια κοιμάται έξω από την πολυκατοικία της. Κάποια μέρα, την βοηθάει ενώ της κλέβουν την τσάντα και αυτό το γεγονός αποτελεί την αφορμή να αναπτύξουν μια πιο στενή σχέση.
Smac, στην επιστήμη της Βιολογίας, είναι η πρωτεΐνη που προάγει την απόπτωση τη διεργασία δηλαδή προγραμματισμένου κυτταρικού θανάτου. Με ποιον τρόπο; Αναστέλλει τις ανασταλτικές πρωτεΐνες, αυτές δηλαδή που ανθίσταται στον κυτταρικό θάνατο. Έτσι με τον τρόπο αυτό ενισχύει τη διαδικασία της απόπτωσης προκειμένου να καταπολεμηθούν τα καρκινικά κύτταρα.
Η αυτάρεσκη λοιπόν διευθύντρια μεγάλης Τράπεζας, Ελένη που μέχρι τώρα πίστευε ότι χτίζοντας την καριέρα της προϊσταμένης απολαμβάνοντας τα οφέλη της θέσης , του σεβασμού των υφισταμένων της, την επιβολή της εξουσίας της πάνω τους, ζώντας η ίδια μια απόλυτα ελεγχόμενη και αυστηρά προγραμματισμένη ζωή, μια ζωή που της στερούσε τη δυνατότητα αντίληψης του κοινωνικού γίγνεσθαι των δομικών και ανεξέλεγκτων κοινωνικών μεταβολών που συνέβαιναν γύρω της, ανακαλύπτει ότι πάσχει από καρκίνο. Και στο σημείο αυτό όλα τα προηγούμενα αρχίζουν σιγά σιγά να καταρρέουν.
Τι πρέπει να επιστρατεύσει τώρα η Ελένη για να αντιμετωπίσει τον πραγματικό τον μεγαλύτερο φόβο του ανθρώπου; Τον φόβο του θανάτου; 
Η Ελένη χωρίς να το συνειδητοποιεί και έχοντας χάσει τη γη κάτω από τα πόδια της όταν της αναγγέλλεται η διάγνωση από τον γιατρό, απογοητευμένη, αρχικά αφήνεται… Αφήνεται και αρχίζει να παρατηρεί αυτό που υπάρχει γύρω της, ξεφεύγοντας με τον τρόπο αυτό και από την δύσκολη κατάσταση που έχει περιέλθει. Και όπως παρατηρεί αρχίζει σιγά σιγά να ανοίγεται και η ίδια και να έρχεται σε επαφή με τον άστεγο τοξικομανή Αντρέα που πριν λίγο καιρό δεν γυρνούσε καν να τον κοιτάξει. Ο Αντρέας δρα καταλυτικά σε όλο αυτό που συμβαίνει στην Ελένη βοηθώντας την να αλλάξει τη ζωή της και να δει την κατάστασή της μέσα από άλλη πλέον οπτική. Είναι ίσως το Smac της γιατί προάγει την πλήρη πτώση της. Φτάνει στον πάτο η Ελένη γιατί για πρώτη φορά έρχεται αντιμέτωπη με όλους τους φόβους της. Όλους αυτούς που την κρατούσαν δέσμια και δεν την άφηναν να δει ,να γνωρίσει, να επικοινωνήσει, να νιώσει. Και φτάνοντας εκεί στον πάτο ανακαλύπτει ότι τελικά ο πάτος ήταν αυτό που ζούσε. Η "πλήρης πτώση", η "απόπτωση" αποτελεί για αυτήν μια ευεργετική διαδικασία που την βοηθά να αντιμετωπίσει έναν άλλον θάνατο που χρόνια τώρα κατέτρωγε τη ζωή της. Τον ψυχικό της θάνατο. Η απειλή που δέχεται ερχόμενη αντιμέτωπη με τον φυσικό θάνατο είναι το χαστούκι που την κάνει να καταλάβει. Η επαφή της με τον «αποτυχημένο» κατά τα "στάτους" της κοινωνίας Αντρέα,τον "αλήτη", τον "καμένο", ενεργοποιούν τους μηχανισμούς εκείνους μέσα της που την οδηγούν στο να ενεργοποιήσει τη διαδικασία ενός άλλου θανάτου. Να καταστρέψει όλο το σκληρό άτεγκτο και εντελώς αταίριαστο περίβλημα που είχε καλύψει τον εαυτό της. Όλο αυτό που οι φόβοι της συντηρούσαν. Τη ματαιοδοξία της, την ανειλικρίνεια στις σχέσεις της, την προσποίηση, τη δήθεν ανεξαρτητοποίηση και αυτονομία, την ηδονή που της προσέφερε η επιβολή εξουσίας της πάνω στους άλλους και κυρίως την απανθρωποποίησή της. Την απομάκρυνση της από τους ανθρώπους από τον κοινωνικό ιστό.
Ελεύθερη πλέον η Ελένη έχοντας προάγει το θάνατο όλων αυτών που την κρατούσαν δέσμια, και αγνοώντας όλες τις συνθήκες που δεν την άφηναν να ζήσει,στητή, αγέρωχη, και αψηφώντας όλα τα επιβαλλόμενα στερεότυπα που την εμπόδιζαν να έρθει σε επαφή με τα διαμάντια της ψυχής της, με την πραγματική της ομορφιά και με τα διαμάντια της ψυχής των άλλων, αντικρίζει τη ζωή με άλλα μάτια πλέον. 
Ποιος είναι τελικά ο νικητής και ποιος ο ηττημένος;
Τον σκηνοθέτη Ηλία Δημητρίου τον "γνώρισα" από την ταινία του "Fish n' Chips". Παρά τα όποια σεναριακά ατοπήματα που υπάρχουν στις ταινίες του, δεν είμαι η ειδική να τα αναλύσω, διαισθητικά μου προκύπτουν, πιστεύω ότι είναι από τους σκηνοθέτες που μιλούν κατευθείαν στην καρδιά του θεατή. Αξίζει πραγματικά η "γνωριμία" μαζί του. Εξαιρετική, επίσης, και η ερμηνεία της πρωταγωνίστριας Βαγγελιώς Ανδρεαδάκη που κέρδισε το Βραβείο Α' Γυναικείου ρόλου στα βραβεία της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου, όπως επίσης του ιδιαίτερα αγαπημένου σε εμένα ηθοποιού, Γιάννη Κοκιασμένου. Η ταινία προβλήθηκε και πρόσφατα στο 33ο Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου.
Smac, λοιπόν, αναστέλλοντας τους ανασταλτικούς μηχανισμούς ή πιο απλά όταν ξαναγεννιέσαι μέσα από τον θάνατο…
---------------------------------
Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…



Δείτε ακόμη:

Οι προτάσεις μας: Ladybird Ladybird | EDITORIAL

Tόσο απλά, τόσο σκληρά…
Από τους πιο αριστερούς και ανατρεπτικούς σκηνοθέτες της εποχής μας, ο Κεν Λόουτς, δεν σταματά στις ταινίες και στις συνεντεύξεις του, να μας δηλώνει κάτι πολύ σημαντικό κάτι πολύ ουσιαστικό. Όταν κάνεις ταινίες για τις ζωές των ανθρώπων, η πολιτική είναι απαραίτητη. Και εγώ θα πρόσθετα σε αυτό: Όταν ζεις, η πολιτική είναι απαραίτητη. 
Ο σκηνοθέτης που δεν απαλύνει τον πόνο στις ταινίες του, γιατί όπως δηλώνει ο ίδιος, ο πόνος βοηθάει την κυβέρνηση και απαλύνοντάς τον απλά της επιτρέπεις να τον συντηρεί, δημιούργησε την ταινία Ladybird Ladybird το 1994 που ήταν πραγματικά γροθιά στο στομάχι. Καμία ωραιοποίηση κανένας εξωραϊσμός παρά μόνο ωμή καταγγελία απέναντι σε ένα πολύ σκληρό, ανελέητο σύστημα που ούτε καν τα προσχήματα της επιφανειακής κάλυψης της απανθρωπιάς του δεν φροντίζει να τηρήσει. Η  αληθινή ιστορία μιας ανύπαντρης γυναίκας από τις λαϊκές συνοικίες του Λονδίνου, της Μάγκι, που η κοινωνική πρόνοια της πήρε και τα έξι της παιδιά γιατί έκρινε ότι ήταν ανίκανη μητέρα. Αυτό είναι το κεντρικό θέμα της ταινίας. Μία κακοποιημένη γυναίκα που χάνει τα παιδιά της ενώ μπορεί να τα φροντίσει γιατί απλά τα αγαπά και όμως της τα παίρνει η πρόνοια. Της τα παίρνει το κράτος. Αν τη ρωτήσεις αυτή τη γυναίκα τι είναι η πρόνοια, θα σου πει ότι είναι αυτή που μου παίρνει τα παιδιά.
Και εσύ ως θεατής, σκέφτεσαι. Αν με ρωτήσεις εμένα τι είναι το κράτος, θα σου πω ότι είναι αυτό που μου παίρνει τη ζωή. Είναι αυτό που αφαιρεί τις ζωές εκατοντάδων ανθρώπων που χάθηκαν άδικα λόγω ελλείψεων, αδιαφορίας και ελλιπούς χρηματοδότησης ενός υποβαθμισμένου συστήματος υγείας. Είναι αυτό που καθημερινά μας αφαιρεί τη σκέψη, την επικοινωνία, τη δράση μας. Είναι αυτό που μας προσθέτει τον φόβο, την ανασφάλεια προκειμένου να οδηγηθούμε στην παραίτηση, τον ψυχικό μας θάνατο.
Μέσα από τη ζωή αυτής της γυναίκας που αγαπάει τα παιδιά της αλλά χρειάζεται ένα υγιές σύστημα να την βοηθήσει να τα μεγαλώσει και αντ’ αυτού έρχεται αντιμέτωπη με μία απάνθρωπη κρατική δομή που διόλου δεν ενδιαφέρεται για την ίδια και τα παιδιά της, εύλογα σου δημιουργούνται τα μεγάλα πολιτικά ερωτήματα που βρίσκονται στο κάτω μέρος του παγόβουνου. Και διαπιστώνεις ότι οι επιλογές σου, μπορεί να οδηγήσουν και εσένα στη σύγκρουσή σου με το παγόβουνο αν δεν μπεις στη διαδικασία να καταλάβεις πώς λειτουργεί η εξουσία που έχει όλον τον έλεγχο αυτού του αφηγήματος που καταδυναστεύει τις ζωές μας.
26 χρόνια μετά την ταινία του Λόουτς η σκηνοθέτιδα Ana Rocha de Sousa με την ταινία Listen, έρχεται να μας υπενθυμίσει ότι το αφήγημα καλά κρατεί. Το θέμα που απασχόλησε τον Λόουτς πριν 26 χρόνια, απασχολεί και την ίδια στο σήμερα. Το πρόβλημα εξακολουθεί να είναι εδώ. Έχει αλλάξει λίγο η διατύπωσή του. Αυτή τη φορά η πρόνοια δεν βάλλει κατά των φτωχών Βρετανών αλλά κατά των φτωχών μεταναστών. Αυτή τη φορά, η Μπέλα και ο Ζότα είναι τα θύματα του αδηφάγου τέρατος που λέγεται "κρατική μέριμνα". Εδώ το κράτος "μεριμνά" να αρπάξει τα παιδιά από δύο Πορτογάλους μετανάστες που αγωνίζονται να τα βγάλουν πέρα και η πρόνοια αφαιρεί και από αυτούς τα παιδιά τους, πάντα με το επιχείρημα της προστασίας αυτών, παρακάμπτοντας φυσικά το μοναδικό δίχτυ προστασίας των παιδιών που είναι η αγάπη των γονιών τους.
Η φτώχεια, λοιπόν, και η κοινωνική αδυναμία παραμένουν οι βασικές συνιστώσες του μεγάλου προβλήματος που αποτελεί απόρροια του αφηγήματος με τίτλο "Επιβιώνει ο ισχυρότερος". Οι δύο ταινίες έρχονται να μας υπενθυμίσουν αυτό που στο βάθος το γνωρίζουμε όλοι. Στην επόμενη ταινία μπορεί να είμαστε εμείς οι πρωταγωνιστές. Γιατί στη μεριά των ισχυρότερων χωράνε πολύ λίγοι.
Η Κρίσυ Ροκ, πρωταγωνίστρια του Ladybird Ladybird δήλωσε σε συνέντευξή της ότι ο Λόουτς, δεν ξέρει ακριβώς τι ψάχνει στις ταινίες του. Ξέρει όμως ότι έχει βρει αυτό που ψάχνει όταν τελικά το βρίσκει. Στις ασύμμετρες, λοιπόν, ζωές μας και στον κενό δημόσιο βίο στον οποίο έχουμε περιέλθει, εκεί θα πρέπει να βρίσκεται και το κέντρο της δικής μας αναζήτησης. Δεν είναι απλά ζήτημα ατομικής ευθύνης. Είναι πρωτίστως, ζήτημα πολιτικής ευθύνης. Αυτή πρέπει να αναζητήσουμε, αυτή πρέπει να αναλάβουμε. 
Κάθε φορά που αφαιρείται ένα παιδί από τη Μάγκι, κάθε φορά που αφαιρείται ένα παιδί από τη Μπέλα και τον Ζότα, αφαιρείται και ένα κομμάτι από τη δική μας ζωή.
Τόσο απλά...Τόσο σκληρά…

Κοινωνική 1994 | Αγγλική ταινία, Σκηνοθεσία Κεν Λόουτς με τους: Κρις Ροκ, Βλαντιμίρ Βέγκα

--------------------------------

Καλλίτσα Βλάχου
Μέλος της Κινηματογραφικής Λέσχης Πετρούπολης. Είναι εκπαιδευτικός. Τον ελεύθερο χρόνο της, διαβάζει, βλέπει ταινίες, και παρακολουθεί τα τεκταινόμενα που λαμβάνουν χώρα στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Τον υπόλοιπο ελάχιστο ελεύθερο χρόνο της, απλά προσπαθεί να διατηρεί την ψυχραιμία της…



Δείτε ακόμη:

Ετικέτες

Κινηματογραφική Λέσχη Πετρούπολης dimos petroupolis σινέ πετρούπολις Δήμος Πετρούπολης Θερινός Κινηματογράφος Πετρούπολης δημοτικός κινηματογράφος πετρούπολης Θερινό Σινεμά Πετρούπολης Πνευματικό Κέντρο Πετρούπολης πρόγραμμα 2017 Κινηματοθέατρο Πετρούπολις καλοκαίρι 2017 Ελεύθερη είσοδος πρόγραμμα 2018 παιδική ταινία editorial άρθρα πρόγραμμα 2019 ελληνική ταινία όσκαρ καλοκαίρι 2018 Ινστιτούτο Θερβάντες πρόγραμμα 2020 καλοκαίρι 2019 καλοκαίρι 2021 Ισπανική πρεσβεία καλοκαίρι 2020 κωμωδία Πρεσβεία Αργεντινής Ιούλιος 2020 Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης Σεπτέμβριος 2020 γαλλική ταινία ισπανική ταινία ιταλική ταινία χειμώνας 2019-2020 Ιούνιος 2020 Φεστιβάλ ταινιών μικρού μήκους Δράμας ιρανική πρεσβεία Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Πρεσβεία Νορβηγίας Φεβρουάριος 2020 ιρανική ταινία Απρίλιος 2019 Ιανουάριος 2020 Μάρτιος 2020 Δεκέμβριος 2019 Νοέμβριος 2019 Πρεσβεία Ουρουγουάης Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης